Die kleine Landstadt Prausnitz an der Fernstraße Posen – Rawitsch – Breslau läßt die mittelalterliche Anlage erkennen. Vom quadratischen Ring gehen rechtwinklige Straßen ab. Nahe bei liegt die gotische Pfarrkirche St. Jacobus d.Ä. Zwei Kapellenanbauten beherbergen bedeutende Grabdenkmäler der hier bestatteten Trachenberger Standesherren. Epitaphien aus Sandstein der Familie von Kurzbach enthält die nördliche Kapelle. Unter Sigismund von Kurzbach (+ 1513) entstand 1492 die Freie Standesherrschaft Trachenberg. Zwei barocke Arkaden mit schmiedeeisernen Gittern lenken den Blick in die 1663/1664 angebaute Grabkapelle und auf das Grabmal des kaiserlichen Feldmarschalls Melchior von Hatzfeld (1593 – 1658). Sein Herz ist in einer Tumba im württembergischen Laudenbach bestattet. Der fränkische Bildhauer Achilles Kern (1607 – 1691) schuf sodann eine Zweitfassung dieses prunkvollen Sarkophages. Seit 1667 beherbergt dieser in Prausnitz den Leichnam. Die Liegefigur präsentiert den Feldherren in Rüstung. Die Seitenwände zieren Alabasterreliefs mit Schlachtenszenen. Zu Füßen ist das Allianzwappen angebracht. Daneben sieht man eine Stadtansicht von Krakau. Melchior von Hatzfeld stammte aus rheinischem Adel. Zu Beginn des Dreißigjährigen Krieges trat er auf katholischer Seite in den Heeresdienst. Durch wechselnde Herrschaften wurden damals die einen belohnt und oft zugleich andere gestraft. Melchior erlangte neuen Besitz in Württemberg, Thüringen und Schlesien. Er wurde Nutznießer der Enthauptung Hans Ulrich von Schaffgotsch 1635, eines Anhängers Albrecht von Wallensteins. So kam die Herrschaft Trachenberg von 1641 an für drei Jahrhunderte in Hatzfeld’schen Besitz. Reaktiviert befreite Melchior noch 1657 Krakau vom ersten Schwedeneinfall. Kurz darauf starb er in Powitzko. Später wurde der schlesische Zweig der Familie Hatzfeld mehrfach im Adelsstand erhoben.
Miasteczko Prusice przy drodze Poznań – Rawicz – Wrocław posiada cechy charakterystyczne dla założeń średniowiecznych. Od kwadratowego rynku wychodzą pod kątem prostym uliczki. W pobliżu znajduje się gotycki kościół parafialny św. Jakuba. Dwie dobudowane kaplice skrywają okazałe nagrobki pochowanych tu panów na Żmigrodzie. Wykonane z piaskowca epitafia rodu von Kurzbach znajdują się w kaplicy północnej. Za panowania Sigismunda von Kurzbach (+ 1513) powstało w roku 1492 Wolne Państwo Stanowe Żmigród. Dwie barokowe arkady z kutymi kratami kierują wzrok na dobudowaną w latach 1663/1664 kaplicę grobową cesarskiego feldmarszałka Melchiora von Hatzfelda (1593 - 1658). Jego serce pochowane jest w tumbie w miejscowości Laudenbach (Wirtembergia). Pochodzący z Frankonii rzeźbiarz Achilles Kern (1607 - 1691) stworzył potem bliźniaczą wersje tego wspaniałego sarkofagu. Od roku 1667 w Prusicach znajduje się w nim ciało von Hatzfelda. Leżąca postać przedstawia feldmarszałka w zbroi. Ściany boczne zdobią alabastrowe reliefy ze scenami bitew. U stóp umieszczony został herb Świętego Przymierza. Obok widać panoramę Krakowa. Melchior von Hatzfeld pochodził ze szlachty nadreńskiej. Z początkiem wojny trzydziestoletniej wstąpił do służby wojskowej po stronie katolików. Zmieniające się rządy sprawiały, że jedni byli nagradzani, inni zaś równocześnie karani. Melchior otrzymał nowe włości w Wirtemberdze, Turyngii i na Śląsku. Był on beneficjentem ścięcia w roku 1635 Hansa Ulricha von Schaffgotscha, stronnika Albrechta von Wallensteina. W ten oto sposób w roku 1641 Żmigród na trzy wieki stał się własnością Hatzfeldów. Powołany ponownie do służby Melchior wyzwolił jeszcze w 1657 Kraków od pierwszego najazdu Szwedów. Krótko potem zmarł w Powidzku.
Prausnitz
Prusice
Kreis Militsch
pow. trzebnicki
Adresse Pfarramt/ Adres Parafii: Kath. Pfarrkirche St. Jakobus d.Ä./ Kościół par. św. Jakuba Apostoła ul. Kościelna 3, 55-110 Prusice tel. +48 (0)71/ 312 62 10, 312 54 73
